Vliegen – Dichtheid
In deze tweede les over vliegen maken de kinderen kennis dichtheid en het ''gewicht'' van lucht, waardoor dingen kunnen gaan zweven. Ze doen een mini experiment met een vliegend theezakje en maken een heteluchtballon.
wensballon
Vliegen dmv lichter zijn dan de lucht
groep 7 groep 8
De lesbrief is geschikt voor 25 leerlingen
bouwen en construeren chemie en natuurkunde transport en voertuigen
activiteit en project
De lesduur van deze lesbrief is 60 minuten
De kosten voor de uitvoer van deze lesbrief bedragen ongeveer9
+ Vloeipapier: 1.50 (hema)
+ Ijzerdraad: 2.40 (hema)
+ Saté prikkers: 0.60 (supermarkt
Geen overige kostenspecificatie bekend
instructievormen
De voorbereidingstijd bedraagt ongeveer: 10 minuten

+ Warme lucht stijgt op
+ Theezakjes knippen en leegmaken
+ Theezakjes
+ Schaar
+ (lange) aansteker
+ Vloeipapier
+ Plakband
+ Ijzerdraad
+ Lange saté prikkers
+ Plakband
+ (verf)Föhn (hittebereik van 400 graden C)

Neem eventueel als voorbeeld een heliumballon mee of laat een plaatje zien. Waarom vliegt de ballon? Een heliumballon vliegt doordat de lucht in de ballon is lichter dan de lucht eromheen. Je merkt het niet, maar in lucht zitten ook deeltjes. Hou maar eens je hand buiten een rijdende auto of op de fiets en je 'voelt de lucht'. Helium is een gas dat lichter is dan lucht. Er is nog een manier, welke? Door lucht te verwarmen zet het uit en wordt het daardoor ook lichter. Dat is het principe dat wij gaan gebruiken.
Laat evt de eerste 2 minuten zien van het filmpje over de luchtballon van vroeger.
Voorbeeld. Vliegend theezakje
Deze stap duurt ongeveer 5 minuten
Laat het filmpje zien van het vliegende theezakje of (nog beter) doe het experiment zelf. (Knip de boven en onderkant van een theezakje, zet hem rechtop en steek hem aan aan de bovenkant.) Leg uit dat de binnenkant van het zakje verwarmd wordt door het vuur, daardoor lichter wordt en het theezakje meeneemt de lucht in, naarmate ook het zakje lichter wordt.


Voorbereiden. Onderdelen maken
Deze stap duurt ongeveer 15 minuten
Laat de kinderen per 3 á 4 een ballon maken. Kan ook per 2, ligt aan je hoeveelheid materiaal.
Laat het filmpje zien van de wensballonnen in Thailand. Leg uit dat ze er ook een gaan maken op een veilige manier.
Vorm met 5 saté prikkers een 5-hoek. Maak de hoeken goed vast dmv plakband. Verbindt de hoeken met ijzerdraad
Maak (tegelijkertijd) met het vloeipapier een koker die om de saté prikkers past (ongeveer 1m30 breed). Versier deze eventueel, maar hou hem zo licht mogelijk. Laat ze de bovenkant dichtmaken met een rond stuk papier en plakband. Zorg dat er geen gaten komen.


Samenvoegen en oplaten. Up we go!
Deze stap duurt ongeveer 10 minuten
Plak de papieren ballon op de onderkant (sla een randje om de saté prikkers) en zet 'm rechtop. Blaas met een warme föhn onderin de ballon (dit kan gewoon binnen). Houdt hem nog even vast als hij weg wil zweven en laat hem dan gaan. Hij zal even in de lucht blijven zweven en dan dalen.
Maak eventueel foto's of een filmpje.

Als je een (föhn met) temperatuurmeter hebt, kun je kijken hoe warm hij moet zijn voordat de ballon op zal stijgen. Je kunt ook de kinderen eens laten voelen in de ballon hoe warm het daar is (dit is veilig zolang je de föhn eerst weggehaald hebt).


Hoe warm moest de ballon zijn voordat hij omhoog ging? Wat vinden jullie van deze manier van vliegen?

Geen verdere didactische materialen toegevoegd
+ http://techniekop.school/wiki-lesbrieven/vliegen-lift/
+ http://techniekop.school/wiki-lesbrieven/vliegen-druk/
geen literatuur gebruikt
geen websites gebruikt

+ Onderzoek aan materialen en natuurkundige verschijnselen
+ Relatie tussen werking, vorm en materiaalgebruik
Eventueel kunnen de kinderen thuis met hun ouders de ballon oplaten met een brandend blokje in het midden van van het ijzerdraad. Dit moet wel heel voorzichtig gebeuren.
Verwijzingen naar de twee gerelateerde lesbrieven vindt je onder 'bronvermeldingen'.
Geplaatst door: Hester
Werkzaam bij LeXlab
-
Bekijk profiel van Hester

Geef een review